دانلود فایل ورد مقاله تصفيه و پساب صنعتي

    —         —    

ارتباط با ما     —     لیست پایان‌نامه‌ها

... دانلود ...

بخشی از متن دانلود فایل ورد مقاله تصفيه و پساب صنعتي :

تصفیه و پساب صنعتی

مقدمه
تمام فاضلابهای صنعتی به نحوی بر محیط زیست اثر می گذارند، هنگامیكه در نتیجه این تاثیر دیگر نتوان محیط زیست را به منظور بهترین بنزین كاربرد آن مورد استفاده قرار داد،. می گویند آلودگی بوجود آمده است.
تفاوتهای زیادی چه از نظر كمی و چه از نظر كیفی بین فاضلابهای صنعتی و فاضلاب شهری وجود دارد از جمله اینكه میزان آلودگی فاضلابهای صنعتی می تواند از مقادیر بسیار كم تا بیش از دهها هزار میلی گرم در لیتر باشند. كیفیت فاضلاب صنعتی از نظر زمانی نیز دارای تفاوتهایی است و در هر دوره بهره برداری دچار تغییراتی می گردد. پس می توان گفت یكی از

مهمترین عوامل آلودگی های زیست محیطی تخلیه فاضلابهای صنعتی به محیط زیست است، متاسفانه امروزه به دلیل گسترش صنایع و بكارگیری سالیانه هزاران تركیب شیمیایی جدید در صنایع و ورود قسمتی از آن تركیبات از طریق تخلیه فاضلابها، به محیط زیست، برپیچیدگی مسایل آلودگی افزوده شده و مبارزه با آن را دشوار تر كرده است. یكی از صنایعی كه تولید و تخلیه فاضلاب آن مشكلاتی را از نظر آلودگی محیط زیست در كشور ها بوجود آورده فاضلاب صنایع لبنی هستند.

بطور كلی صنایع لبنی به فرآورده های متنوعی نظیر شیر پاستوریزه، پنیر، خامه، كره، ماست،; و اطلاق می شود كه طی فرآیند های متفاوتی در چرخه تولید، از شیر خام تهیه شده و پس از طی مراحل و آزمایشات مختلف میكرو بیولوژیكی، در دسترس عموم قرار می گیرد و طبیعتا پساب خروجی حاصل از فعل و انفعالات این صنایع نیز بدلیل وفور مواد غذائی و آلودگی بالا، مخاطراتی از جهت زیست محیطی بهمراه دارد.
2- منابع و مقادیر تولید فاضلاب

 

منابع تولید فاضلاب در صنابع لبنی عبارتند از :
1- فاضلاب صنعتی (فاضلاب حاصل از فرایند تولید)
2- فاضلاب انسانی (فاضلاب بهداشتی تولیدی پرسنل)
2-1- منابع تولید فاضلاب صنعتی در صنایع لبنی شامل مواد ذیل می باشند.

الف- فاضلاب ناشی از كندانسورها، پاستوریزورها و خنك كننده ها كه بعلت فقدان مواد آلی، عدم آلودگی خاص و ثابت بودن كیفیت می تواند به منظور كاهش حجم فاضلاب تولیدی از سایر فاضلابها جدا گردد و سپس بدون انجام عملیات تصفیه ضمن اختلاط با فاضلاب تصفیه شده خروجی به منابع پذیرنده تخلیه گردد. البته فاضلاب مذكور از نظر درجه حرارت بالا می تواند تغییراتی را در اكوسیستم منبع پذیرنده ایجاد نماید.

ب- فاضلاب ناشی از عملكرد دستگاههای خط تولید، به عبارتی فرآیند تولید كه به صورت دائم یا غیر دائم تولید می گردد میزان این فاضلاب و مقادیر كیفی آن بسته به شرایط تولید و نوع محصول و تعداد شیفت كاری كارخانه می تواند متغیر باشد، بیشترین آلودگی ناشی از فاضلاب صنایع لبنی مربوط به این قسمت است.
به طوری كه در صنایع لبنی که به تولید پنیر نیز اشتغال دارند آب پنیر حاصل از فرآیند تولید مقادیر قابل توجهی اسید لاكتیك، لاكتوز چربی و مواد معلق دارد كه این مواد مقدار اكسیژن مورد نیاز بیوشیمیایی در (BOD) فاضلاب را افزایش می دهد.

ج- فاضلاب ناشی از شستشوی دستگاهها- مخازن- لوله های خط تولید كه در طی فر‌‌آیند یا پایان هر شیفت كاری تولید می گردد كیفیت این نوع فاضلاب به گونه ای است كه بیشترین آلودگی را ایجاد می كند و فاضلاب آن حاوی درصد بالایی چربی مواد آلی محلول و نامحلول، مواد معلق و PH متغیر بعلت استفاده از مواد شیمیایی و سیستم CIP جهت شستشوی دستگاهها و می باشد.

د- فاضلاب ناشی از شستشو كف سالن های تولید كه پایان هر شیفت كار تولید می گردد. و حاوی ذرات چربی، مواد آلی محلول، مواد معلق، ودترجفت ها می باشد
2-2 فاضلاب های انسانی تولید شده:

این نوع فاضلاب ناشی در اثر استفاده از دستشویی ها، حمام، آشپزخانه و سایر مصارف انسانی پرسنل شاغل در کارخانه تولید می گردد كه مقدار آن با توجه به تعداد پرسنل شاغل و میزان سرانه مصرف مشخص می گردد.

2- شمای خط تولید و چگونگی تولید فاضلاب در کارخانه لبنی نیلوفر روز:
به منظور آشنایی با منابع فاضلاب كارخانه نیلوفر روز مراحل مختلف عملیات تولید بشرح زیر بیان می گردد.
شیر پس از انتقال به كارخانه در دو مخزن که هر كدام دارای به ظرفیت 10000 لیتر (جمعا 20000 لیتر) می باشد تخلیه شده و سپس با انجام مراحل كار عمل پاستوریزاسیون شیر را انجام داده و بمنظور انجام سایر مراحل مورد استفاده قرار می گیرد.

بخشی از شیر پاستوریزه شده به منظور تولید شیر مدارس به محل بسته بندی منتقل می گردد در آنجا لیوانهای شیر به ظرفیت حدود 200 سی سی پر خواهد شد، البته در حین كار بمنظور نظافت و پاكیزگی ناشی از سرریز شدن شیر بروی دستگاه از محلول پرکلرین3/0 درصد برای شستشو استفاده می گردد. علاوه بر این سایر محصولات كارخانه عبارتند از شیر كم چرب (5/2 درصد چربی)، ماست، دوغ كه مستقیما از ماست تهیه می گردد.

بخش قابل توجهی از فاضلاب تولیدی كارخانه ناشی از شستشوی سالن تولید هفته ای یكبار كل دستگاهها و سالن تولید می باشد با محلول هالامیر 3/0 درصد بصورت اسپری شستشو می گردد و علاوه بر آن در انتهای هر شیفت كاری سالن مورد شستشو قرار می گیرد بطوریكه شیفت كاری از ساعت 8 صبح شروع شده و تا ساعت 14 ادامه دارد و پس از آن حدود 2 ساعت برای شستشو سالن، دستگاههای بسته بندی و ;. زمان صرف می گردد

.آب مورد نیاز در كارخانه از چاه موجود تامین و و پس از كلرزنی با محلول پركرین همراه با 09/0 درصد کلر بداخل مخزن تخلیه و از طریق مخزن هوایی فشار لازم تامین می گردد، روزانه 60 متر مكعب آب مصرف می گردد كه از این میزان 10 متر مكعب مربوط آب کندانسها و آب داغ بوده و 50 متر مكعب آن مربوط به عمل شستشو و نظافت می باشد.
برای شستشو از محلول آب داغ، بادر حرارت 95 درجه سانتی گراد همراه با NAOH،HNO3 2 درصد استفاده می شود، این محلول شستشو در مخازنی كه هر كدام 500 لیتر ظرفیت دارند نگهداری می شود گاهی در یك روز دو مرتبه كل سیستم شستشو می گردد در طرح نهایی كارخانه حجم مخازن فوق دو برابر شده و بدین ترتیب آب استفاده شده در عملیات شستشو حدود 6000 لیتر خواهد شد.

علاوه بر فاضلاب صنعتی فوق در محل كارخانه و احدهای حمام و سرویس بهداشتی نیز برای استفاده، پرسنل وجود دارد كه فاضلاب تولیدی این واحدها نیز همراه با فاضلاب بخش تولید به تصفیه خانه منتقل می گردد. در این كارخانه آسپزخانه ای برای طبخ غذا وجود ندارد به پرسنل شخصا نسبت و تامین غذایی خود اقدام می نمایند.
4- مقادیر كمی فاضلاب تولیدی كارخانه لبنی نیلوفر روز:

مقادیر كمی فاضلاب تولیدی كارخانه با توجه به اطلاعات ارائه شده در خصوص میزان تولید آب در دوره های مختلف سال و اظهارات مسئولین كارخانه در خصوص افزایش ظرفیت که تولید منجر به تولید فاضلاب به میزان 50 متر مكعب در روز می گردد حد نظر گرفته است نمودارهای شماره 1و 2 میزان آب مصرفی و فاضلاب تولیدی كارخانه را طی حدود یكماه اندازه گیری نشان می دهد لازم به ذكر است نتایج حاصل از مصرف آب بر اساس قرائت كنتور موجود ثبت گردیده است.
ضمنا مقادیر كیفی نیز بر اساس آخرین نتایج حاصل از آنالیز فاضلاب به شرح جدول شماره 3 بوده و مبنای طراحی فرآیند قرار گرفته است.
4-1- كیفیت پساب خروجی:

نظر به اینكه در حال حاضر شهرك صنعتی فاقد طرح جمع آوری و تصفیه فاضلاب می باشد و شهرداری نظر آباد كه مسئول شهرك بوده هیچ طرحی در این راستا ندارد كیفیت پساب خروجی از واحدهای تصفیه كارخانه لبنی نیلوفر روز بمنظور استفاده در كشاورزی و بر اساس استاندارد تدوین شده از سوی سازمان حفاظت محیط زیست برای این منظور مورد نظر قرار گرفته است.

 

در راستای کاهش آلودگی، با هدف تبدیل این واحد صنعتی به محیطی کاملا بهداشتی، بررسی وارائه طرح سیستم تصفیه فاضلاب کارخانه لبنی نیلوفر روز به این مشاور واگذار گردیده است، قرارداد خدمات مشاوره ای فوقدر دی ماه 83 بنی آقای مهندس مجید دایی بعنوان مشاور و مدیریت کارخانه نیلوفر روز بعنوان کارفرما، طبق شرایط قرارداد منعقد شده است. گزارش حاضر که حاصل بازدید، بررسی و مطالعات مشاور می باشد به منظور ارائه طرح و نتایج حاصل از محاسبات انجام گرفته تهیه شده است.
امید است با همکاریهای مستمر و اقدامات جدی هر چه سریعتر به این هدف نایل آئیم.

برداشتهای كلی:

كارخانه صنایع لبنی نیلوفر روز كه در شهرستان نظر آباد از توابع كرج قرار دارد در قطعه زمینی به مساحت حدود4000 متر مربع و در بین یک كارخانه تولید رب و قطعه زمین خالی قرار گرفته است.

در این كارخانه شیر خام خریداری شده بصورت نیمه صنعتی به محصولات لبنی (شیر، ماست، دوغ) تبدیل می گردد. ظرفیت تولیدی روزانه آن حدود 10 تن می باشد كه در آینده با توسعه تجهیزات و اعمال مدیریتهای تولید ظرفیت به 40 تن در روز نیز افزایش خواهد یافت. پرسنل شاغل در این واحد حدود 20 نفر می باشد كه بصورت یک شیفت روزانه كار می كنند.
شمای كلی كارخانه صنایع لبنی نیلوفر روز در نقشه شماره1;آلبوم نشان داده شده است قسمتهای مختلف این كارخانه عبارتند از: سالن اصلی تولید، مخازن ذخیره شیر خام- استخر ذخیره آب برای خنك كردن ظروف ماست- سالن غذا خوری- اتاق برق- سرویسهای بهداشتی – نگهبانی و مجموعه مدیریت و امور اداری که در طبقه فوقانی سالن تولید واقع شده است.

فاضلاب تولیدی در سالن تولید (شستشو سالن، شستشو تجهیزات) توسط كانال مجزایی كه در طول سالن امتداد دارد به بیرون منتقل می گردد عمق این كانال در محل حوضچه تعبیه شده حدود 3/0 متر می باشد.
بمنظور نصب آشغالگیر تعبیه و خط كنار گذر كه در شرایط اصطراری بتوان مسیر عبور فاضلاب را بسمت چاههای جذبی موجود انتقال داد (در حال حاضر فاضلاب تولیدی توسط خط لوله ای مستقیما وارد چاههای فوق می گردد كه پس از اجرای تاسیسات تصفیه فاضلاب این خط بعنوان خط كنار گذرگاه با نصب دریچه كشوی قابل استفاده خواهد شد.) حوضچه ای به ابعاد 5/1 *5/1 و عمق 2/1 متر در محل خروجی مجرای فاضلاب سالن تولید اجرا گردیده است،. این حوضچه دارای دو خروجی می باشد.
1- خروجی لوله كاروگیت 250 میلی متر با شیب 4 در هزار به سمت واحدهای تصفیه
2- خروجی لوله موجود به سمت چاههای جذبی هر دو خروجی مسیر بایستی مجهز به دریچه كشوی با جنس مقاوم در مقابل خوردگی (ترجیحا صفحات پلی اتیلن و یا فلزی با پوشش گالوانیزه گرم) باشند. اختلاف ارتفاع كف مجرای ورودی و لوله خروجی به سمت واحدها بین 05/0و03/0 متر در نظر توصیه شده است.
لوله انتقال فاضلاب با طی مسیری حدود 55 متر كه بخشی از آن بصورت کانال خواهد بود به ابتدای اولین واحد تصفیه خواهد رسید و وارد استخر بی هوازی به ابعاد (6*12، و عمق5/4 متر) می گردد و پس از حدود 7/5 روز زمان ماند وارد حوض هوا دهی به ابعاد (1/4*15/5 و عمق68/3متر) می شود در این حوض توسط كمپرسورهای در نظر گرفته شده و از طریق دیفیوزرهای مستقر در كف حوض، هوا بداخل فاضلاب تزریق می شود. لازم به توضیح است كه فاضلاب خروجی از حوض بیهوازی قبل از ورود به حوض هوا دهی وارد واحدی بنام selector (انتخابگر) خواهد شد همچنین انتقال لجن از حوض ته نشینی نیز به ابتدای این قسمت تخلیه می گردد، عملكرد این قسمت به گونه ای است كه با دراختیار گذاشتن حجم بالایی از میكرروارگانیسها موثر در تصفیه در مجاورت فاضلاب مملو از بار آلی، بخش از میکروارگانیسها كه نهایتا مشكلات بهره برداری در حوض ته نشینی را ممكن است ایجاد نمایند. (از جمله با كلینك لجن به معنی كاهش قابلیت ته نشینی لخته در حوض ته نشینی) در حداقل فعالیت قرار داده و صرفا اجازه فعالیت و غالب شدن باكتریهای لخته ای Flock Former را خواهند داد. ابعاد واحد سكتور 65/0*1/4 و عمق 88/0 متر) بوده و زمان ماند فاضلاب در آن حدود 30 دقیقه تصفیه می باشد.فاضلاب در واحد سلکتور به منظور جلوگیری از رسوب مواد معلق باعث مورد اختلاط قرار گیرد این عمل با یک دستگاه همزن یا اتصال یک خط لوله هوا از محل کمپرسورها قابل انجام می باشد.
پس از حدود 32 ساعت زمان ماند، فاضلاب در حوض هوادهی فاضلاب خروجی وارد حوضچه ته نشینی به ابعاد 5/2*5/7 و عمق 28/4 متر می شود فاضلاب در مدت زمان ماندگاری در این حوضچه تحت عملیات تصفیه قرار می گیرد زمان ماند فاضلاب در این حوض حدود 33ساعت می باشد; پساب خروجی از حوض ته نشینی به حوضچه كلرزنی به ابعاد 25/1*3/1 وعمق6/1 متر منتقل شده و با زمان ماند حدود 45 دقیقه از آن خارج می‌شود، در انتهای سیستم بدلیل اختلاف ارتفاع خروجی فاضلاب و سطح زمین، توسط پمپ فاضلاب تصفیه شده به منظور آبیاری اشجار و فضای سبز پمپاژ می گردد.لازم به توضیح می باشد با استفاده از یک خط لوله بخشی از لجن ته نشین شده در کف حوضچه ته نشینی بایستی به ابتدای واحد سلکتور منتقل گردد.
هدف از ارائه این طرح انجام تصفیه بگونه ای بوده است كه تا حد امكان از تجهیزات پیچیده مكانیكی و برقی استفاده نگردد و نهایتا بهره برداری از سیستم آسان بوده باشد و سیستم تصفیه بتواند میزان آلودگی فاضلاب خروجی را میزان مجاز تعیین شده توسط سازمان حفاظت محیط ریست برای استفاده در كشاورزی كاهش دهد.
7- خصوصیات كیفی فاضلاب:
7- خصوصیات كیفیتی فاضلاب:

اطلاع از كیفیت فاضلاب جهت ارائه طراحی عملی و موثر تصفیه خانه كه منجر به خروج پسابی مطلوب و نهایتا حفظ محیط زیست می گردد. از ضروریات مهم می باشد. لذا قبل از پرداختن به خصوصیات كیفیتی فاضلاب كشتارگاه تعاونی نیشابور طیور به توضیح فاكتورهای تعیین كننده كیفیت فاضلابها بطور كلی پرداخته و سپس میزان آلودگی در فاضلاب كشتارگاه مزبور مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

7-1- مواد معلق Suspended solids:
عبارت است از : مواد موجود در فاضلاب شامل مواد قابل تجزیه بیولوژیكی و غیر قابل تجزیه بیولوژیكی می باشند كه اگر فاضلاب بصورت تصفیه نشده وارد محیط زیست شود بدلیل ماهیت آلی این مواد, باعث آلودگی محیط می گردد.

مواد آلی قابل تجزیه بیولوژیكی:

این مواد عمدتا از پروتئین ها , كربوهیداتها و چربی ها تشكیل شده اند و طی فرایندهای بیولوژیكی هوازی و غیر هوازی تجزیه می شوند. مقدار این گونه مواد را از نظر كمی با پارامترهایی از قبیل BOD و یا COD اندازه گیری و بیان می کنند، اگر اینگونه مواد بدون تصفیه در محیط رها گردند، تثبیت و تجزیه بیولوژیکی آنها باعث ایجاد کاهش اکسیژن درمنابع آبی و تولید شرایط تعفن در طبیعت می شود.
مواد غذایی Nutrients:

شامل نیتروژن، فسفر و کربن بوده که این مواد برای رشد میکروبی لازم می باشند. اگر اینگونه مواد به محیطهای آّبی تخلیه شوند، باعث رشد سریع گیاهان آبزی نامطلوب شده و در صورت تخلیه در زمین باعث ایجاد آلودگی در آبهای زیر زمینی می شوند.
مواد آلی، معدنی:

مواد آلی از قبیل فنلها و سموم دفع آفات نباتی ومواد معدنی از قبیل کلسیم، سدیم و سولفات بایستی براساس نوع استفاده مجدد از آب متناسب با نوع محل دفع از فاضلاب گرفته شوند.

خصوصیات كیفی فاضلاب كارخانه لبنی نیلوفر روز:
در قسمتهای قبل بصورت كلی مواد آلاینده، موجود در فاضلابها توضیح داده شد، مواد آلوده كننده موجود در فاضلابها به میزان بالا در فاضلاب صنایع لبنی نیز وجود دارد (البته بار آلودگی میكروبی این فاضلاب از فاضلاب شهری كمتر است)

خصوصا پارامترهای كیفی و COD،BOD5 موجود در فاضلاب صنایع لبنی زیاد بوده و بنابراین از درجه اهمیت خاصی برخوردار است. در صنایع لبنی كه به تولید پنیر نیز اشتغال دارند شدت آلودگی خیلی زیاد است، بطوریكه مقدار BOD5 فاضلاب ممكن است از 10000 میلی گرم در لیتر تجاوز نماید. ولی در این كارخانه نظر به عدم وجود خط تولید پنیر شدت آلودگی كمتر بوده و مقدار BOD5 آن در حدود 900 میلی گرم در لیتر می باشد.

لذا بر اساس نتایج آزمایشات انجام شده بر روی نمونه های مركب فاضلاب كارخانه لبنی نیلوفر روز که توسط دانشکده بهداشت و انیستیتوتحقیقات بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام و طی نامه شماره 326/ب (6/11/83) ارائه می گردد و مبنای محاسبات در طراحی قرار گرفته شده به شرح زیر می باشد.
pH=7.5

کل BOD 5=880 mg/l
محلول BOD 5= 610 mg/l
کل COD =1040 mg/l
محلولCOD =890 mg/l
TS = 1148 mg/l

TVS= 766 mg/l
TDS = 923 mg/l
TVDS=608 mg/l
TSS=225 mg/l
TVSS=207 mg/l

FSS=18 mg/l
Oil & Greasc=32 mg/l
متوسط دما= 20 oC
خصوصیات فاضلاب تصفیه شده

بیشتر فاضلابها همیشه دارای تعداد زیادی میکروارگانیسهای گوناگون می باشند كه بخشی از آنها را میكروبهای بیماریزا تشكیل می دهند از جمله فاضلابهای شهری و فاضلابهای کشتارگاه). در صورتیكه فاضلاب بصورت خام و تصفیه نشده در محیط وارد گردد، سبب آلوده شدن گردیده و در اثر تماس انسان با آن، خطر گسترش بیماریهای مختلف بصورت جدی مطرح می گردد. بعلاوه در صورتیكه فاضلاب بصورت خام در محیط رها گردد، علاوه بر خطرات مستقیمی كه برای بهداشت عمومی دارد، نتایج دیگری از قبیل مناظر زشت، بوهای ناخوشایند، تقلیل در كاهش اكسیژن منابع طبیعی و سرانجام تولید حشرات و بخصوص مگس و پشه را بهمراه دارد، این حشرات خود وسیله ای برای انتقال میكروبهای بیماریزا و آلوده سازی محیط زیست می باشند.

 

لینک کمکی